Kỹ năng coaching hiệu quả gồm năm việc: lắng nghe trọn vẹn, hỏi câu mở, phản hồi cụ thể, cùng đặt mục tiêu nhỏ và theo dõi đều đặn. Chủ tiệm huấn luyện thợ mới hay trainer huấn luyện học viên đều dùng chung năm kỹ năng này — khác biệt là người được huấn luyện tự làm được thay vì chỉ nghe lời chỉ bảo.
Phần lớn tài liệu về coaching viết cho quản lý trong công ty lớn. Bài này viết cho người Việt ở Mỹ đang tự kèm thợ trong tiệm, kèm agent mới, hay dạy học viên của chính mình.
Chỉ bảo và coaching khác nhau ở đâu
| Chỉ bảo | Coaching |
|---|---|
| “Em làm thế này đi” | “Em thấy chỗ nào đang khó nhất?” |
| Người dạy nói nhiều | Người học nói nhiều |
| Làm được khi có người đứng cạnh | Tự làm được khi không có ai |
| Nhanh lúc đầu, chậm về sau | Chậm lúc đầu, nhanh về sau |
Chỉ bảo vẫn cần khi người học chưa biết gì. Nhưng khi họ đã biết cách mà chưa làm ra kết quả, chỉ bảo thêm thường không giúp được nữa — đó là lúc cần coaching.
Nếu bạn đang huấn luyện người khác và muốn có thêm học viên tìm tới, Giữ chỗ lớp IMI miễn phí tại đây »
5 kỹ năng coaching hiệu quả
1. Lắng nghe trọn vẹn. Không nghĩ câu trả lời trong lúc người kia đang nói. Nghe cả điều họ ngập ngừng không nói ra.
2. Hỏi câu mở. Thay “em hiểu chưa?” bằng “em sẽ làm bước đầu tiên thế nào?”. Câu hỏi đúng giúp người học tự thấy lời giải.
3. Phản hồi cụ thể. Không nói “làm chưa đẹp”, mà nói “lớp sơn thứ hai dày hơn lớp đầu, nên mép bị gợn”. Phản hồi cụ thể thì sửa được ngay.
4. Cùng đặt mục tiêu nhỏ. Một việc trong tuần này, đo được. Ví dụ: làm xong một bộ bột trong 45 phút, hoặc gọi lại cho năm khách cũ.
5. Theo dõi đều đặn. Mười phút mỗi tuần hỏi lại mục tiêu đó. Không theo dõi thì mục tiêu nào cũng trôi.
Khi tiệm bắt đầu có nhân viên, hướng dẫn chung về tuyển và quản lý người làm có ở U.S. Small Business Administration.
3 sai lầm khi mới tập coaching
Hỏi mà đã có sẵn đáp án trong đầu. Người học cảm nhận được và chỉ trả lời cho vừa lòng bạn. Làm hộ khi thấy chậm. Nhanh cho hôm nay, nhưng người học không bao giờ tự làm được. Khen chung chung. “Giỏi lắm” không cho người học biết nên giữ lại điều gì.
Làm nhanh hơn với bộ công cụ mình soạn sẵn
Ebook miễn phí “Bản Đồ Năng Lực Master Trainer: Tự Đánh Giá 24 Kỹ Năng” — nhập email là tải ngay. Trong kho còn bộ công cụ và giáo trình chuyên sâu về Master Trainer.
Câu lệnh AI miễn phí “Định vị trainer, coach trong 1 đoạn: dạy ai, ra kết quả gì, khác gì” — copy dán vào ChatGPT, Claude hay Gemini, không cần đăng ký. Kho Prompt Vàng có 30 câu lệnh cho “Trainer, Coach & Dạy học chuyên nghiệp”.
Bài học từ nghề huấn luyện
Sau nhiều năm huấn luyện học viên, điều mình thấy rõ là người học nhớ câu hỏi đã giúp họ tự tìm ra cách làm, lâu hơn nhiều so với lời khuyên mình đưa. Tư duy này mình viết thêm ở tư duy trainer: cho đi trước, nhận lại sau. Còn nếu bạn đã giỏi coaching và muốn có thêm người tìm tới để huấn luyện, cách dùng video để làm việc đó là phần mình dạy trong chương trình VMS.
Lớp học miễn phí
Bạn muốn học viên và nhân viên tự làm được, không phải chờ bạn nhắc?
IMI — Influence Makes Income: lớp online 2 buổi, miễn phí 100%, dành cho chủ tiệm nail, PMU, spa, nhà hàng, agent bảo hiểm và địa ốc người Việt tại Mỹ.
- Quy trình 3 bước quay – dựng – đăng bằng điện thoại
- Cách tìm ý tưởng video ra khách thật, không phải quay cho vui
- Công thức xây kênh nổi bật giữa hàng trăm đối thủ
- Cách tự động hoá bán hàng để khách tự tìm đến
Mỗi lớp giới hạn số vé miễn phí. Hết vé sẽ mở lớp sau.
Bước tiếp theo sau IMI
VMS — Video Marketing System
Muốn nguyên một hệ thống chứ không chỉ vài mẹo lẻ — quay, dựng, đăng, chốt đơn chạy đều mỗi tuần không phụ thuộc cảm hứng? VMS biến chiếc điện thoại thành cỗ máy kéo khách tự động.
Chi tiết VMS được giới thiệu ngay trong lớp IMI — vào lớp nghe trước »
Lần tới khi thợ hay học viên hỏi bạn cách làm, thử hỏi lại một câu: “Em nghĩ bước đầu tiên là gì?”
Nguồn ảnh: Ảnh: Rawpixel · CC0 1.0 · Ảnh: Startup Stock Photos / Stocksnap · CC0 1.0
Câu hỏi thường gặp
Kỹ năng coaching quan trọng nhất là gì?
Lắng nghe trọn vẹn và hỏi câu mở là hai kỹ năng nền tảng. Khi lắng nghe tốt, bạn biết đúng chỗ người học đang vướng; khi hỏi đúng câu, họ tự tìm ra cách làm thay vì phụ thuộc vào lời chỉ bảo của bạn.
Chủ tiệm có cần học coaching để kèm thợ không?
Rất nên, vì thợ được coaching thường tự tin làm một mình nhanh hơn và ít phụ thuộc vào chủ. Chỉ cần áp dụng năm kỹ năng cơ bản trong các buổi kèm ngắn mỗi tuần là đã thấy khác biệt.
Coaching mất nhiều thời gian hơn chỉ bảo không?
Lúc đầu có, vì bạn phải kiên nhẫn để người học tự nghĩ. Nhưng về sau tiết kiệm hơn nhiều, vì người học tự giải quyết được việc thay vì lần nào cũng phải hỏi lại bạn.
Còn thắc mắc gì cứ hỏi mình
Bạn đang vướng ở chỗ nào trong bài này, nhắn thẳng cho mình qua Messenger — mình trả lời, không tính phí gì cả. Còn muốn xem mình chia sẻ mỗi ngày thì ghé Fanpage.
